Ebitda correct berekenen uit de jaarrekening

Het uitgangspunt: het bedrijfsresultaat

In een Belgische jaarrekening vormt het bedrijfsresultaat, ook wel het resultaat uit de bedrijfsactiviteiten genoemd, het vertrekpunt voor de berekening van ebitda. Dat resultaat houdt al rekening met de gewone opbrengsten en kosten van de vennootschap, met uitzondering van financiële en uitzonderlijke posten.

Vanuit dat bedrijfsresultaat worden de afschrijvingen en waardeverminderingen op oprichtingskosten, op immateriële en materiële vaste activa teruggeteld, samen met eventuele waardeverminderingen op voorraden, bestellingen in uitvoering en handelsvorderingen die in het bedrijfsresultaat zijn verwerkt.

Wat wel en niet wordt teruggeteld

Afschrijvingen en waardeverminderingen zijn boekhoudkundige kosten die geen onmiddellijke uitgaande kasstroom vertegenwoordigen in het jaar zelf. Door ze terug te tellen, geeft ebitda een beeld van het operationele resultaat dat dichter bij de kasstroom van de vennootschap ligt.

Financiële kosten en opbrengsten, zoals interesten, en belastingen, worden niet meegenomen in de berekening van ebitda, omdat die posten losstaan van de operationele activiteit en eerder afhangen van de financieringsstructuur en het fiscale kader van de vennootschap.

Aandachtspunten bij uitzonderlijke posten

Sommige vennootschappen boeken uitzonderlijke opbrengsten of kosten, zoals de verkoop van een vast actief of een eenmalige herstructureringskost, in een apart onderdeel van de resultatenrekening. Die posten horen doorgaans niet thuis in een ebitda die de gewone werking van de vennootschap moet weergeven.

Wanneer dergelijke posten toch binnen het bedrijfsresultaat zijn verwerkt in plaats van als uitzonderlijk resultaat, vraagt een zorgvuldige berekening van ebitda dat ze afzonderlijk worden geïdentificeerd en apart worden behandeld.

Verschillen tussen jaarrekeningschema's

Niet elke vennootschap gebruikt exact dezelfde indeling van de resultatenrekening. Kleinere vennootschappen leggen doorgaans een verkort schema neer, met minder detail dan het volledig schema dat grotere vennootschappen gebruiken.

Dat verschil in detailniveau heeft gevolgen voor hoe eenvoudig de afschrijvingen en waardeverminderingen te identificeren zijn: in een verkort schema staan sommige posten samengevoegd, wat een extra toelichting bij de jaarrekening nodig kan maken om ebitda nauwkeurig op te bouwen.

Ebitda als onderdeel van een waardering

Ebitda is niet enkel relevant voor de wettelijke formule, maar vormt ook een basisgegeven in andere waarderingsmethodes, waar ze vaak wordt vermenigvuldigd met een marktconforme multiple in plaats van met een vaste factor vier.

Ter illustratie: een ebitda van 200.000 euro geeft bij de wettelijke formule een vast bedrag van 800.000 euro, terwijl een marktconforme multiple in een individuele waardering hoger of lager kan uitvallen naargelang de sector en de vooruitzichten van de vennootschap.

Een correcte, consistente berekening van ebitda vormt daarom de basis van elke waardering die op resultaatcijfers steunt, ongeacht welke methode verder wordt toegepast.